نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 17 بهمن 1393 بازدید: 199
پرینت

 روش کشف زبان قرآن

يکي از موضوعات در خور اهميت در مورد زبان قرآن، روش شناسي کشف زبان قرآن است. به عبارت ديگر اگر بخواهيم زبان قرآن را بشناسيم ناگزير بايد به اين سوال پاسخ دهيم که چگونه و با کدام روش بايد زبان قرآن را شناخت؟ آيا با روش پيشيني بايد در جستجوي زبان قرآن برآييم؟ يا با استمداد از خود متن مي توان مطالعه در زبان قرآن را انجام داد؟ و يا اينکه با روش تجربي و يا پديدار شناسي تاريخي و مطالعه پسيني و از طريق کارکردهاي متن در حيات عيني جامعه مي توان اين هدف را دنبال کرد؟ و يا به وسيله تلفيق اين روش ها به تناسب موضوعات مي توان زبان قرآن را کشف کرد؟
برخي از اهم روش ها در شناخت زبان قرآن به شرح زير مي باشد:
الف- شناخت عقلي زبان قرآن از راه شناخت گوينده
با پذيرش اينکه قرآن سخن خداست، بالطبع اين سخن انعکاسي از ويژگي هاي گوينده است، هر چند مخاطب آن انسان است. از همين روست که استواري قرآن و تنزيه آن از تناقض و تهافت، دليل خدايي بودن قرآن برشمرده مي شود: « أَ فَلاَ يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ وَ لَوْ کَانَ مِنْ عِنْدِ غَيْرِ اللَّهِ لَوَجَدُوا فِيهِ اخْتِلاَفاً کَثِيراً » (1) صاحب الميزان معتقد است که خداوند متعال بدان لحاظ که از آفريدگان و نظام حاکم بر آنها برتر است، از اين رو برتر از آن است که همانند گفتگوي ميان خود انسانها با يکديگر، با ايشان تکلم نمايد، از اين رو راه وحي را براي راهنمايي آنان به سوي سعادت برگزيده است. عقل و انديشه انسان با وجود خطاهايي که در آن رخ مي دهد براي رساندن انسان به سر منزل سعادت کافي نيست، از اين روي خداي سبحان راه وحي نبوي را که خطابردار نيست براي هدايت انسان برگزيد. (2)
ب- شناخت زبان قرآن از راه شناخت هدف متن

ادامه مطلب: روش کشف زبان قرآن
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 17 بهمن 1393 بازدید: 268
پرینت

 اصطلاح شناسي علم تفسير

صطلاحات همچون مباني، تفسير، تأويل، اصول، قواعد، ضوابط، منابع، روش ها، مناهج، گرايش ها ضروري مي نمايد، زيرا عبارات ياد شده به دليل نوظهور بودن غالب آنها، به طور کامل منقّح و از يکديگر متمايز نشده و در مواردي به جاي هم به کار مي روند. از اين رو، مناسب است با توجه به معناي لغوي و مفاد استعمالي آنها، گستره و قلمرو هر يک معلوم گردد. در اينجا با رعايت اختصار، به مفهوم شناسي هر يک از اصطلاحات ياد شده مي پردازيم: (1)

1. مباني ( = اصول )
کلمه « مباني » در لغت به معناي اساس، بنايد و بنيان يک شيء (2) مي باشد و بدين جهت است که اساس و مبناي کتابت را حروف مي دانند و بدان حروف، مباني اطلاق مي کنند. (3) در مفهوم شناسي حروف، بيان شده که « کثرة المباني تدلّ علي کثرة المعاني » يا « زيادة المباني تدل علي زيادة المعاني ». (4)

ادامه مطلب: اصطلاح شناسي علم تفسير
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 17 بهمن 1393 بازدید: 207
پرینت

انواع و اقسام مباني تفسير

مباني تفسير که همان « پيش فرض هاي بنيادين » مفسّران در تفسير قرآن است، داراي انواع و اقسامي است، مانند مباني مشترک و مختصّ، مباني کلامي، مباني روشي، مباني گرايشي، مباني صدوري، مباني دلالي و ... در اين فصل به اختصار به هريک از اقسام ذکر شده، اشاره مي شود:

مباني مشترک و مختصّ
مباني مشترک شامل مباني است که همه يا غالب مفسّران فريقين آن را پذيرفته اند، مانند و حياتي بودن الفاظ قرآن، امکان فهم آن و ... در بخش هاي بعدي، به تفصيل، به اهمّ اين مباني مي پردازيم. مقصود از مباني مختصّ ديدگاه هايي است که مفسّران در پذيرش يا نفي آنها با يکديگر دچار اختلاف هستند و هر کدام در خصوص آنها مبنايي خاص دارند. در اينجا، به مواردي از مباني مختصّ اشاره مي شود:

1. مباني کلامي
مقصود از مباني کلامي آن دسته از اصول اعتقادي مفسّر است که سبب تمايز فرق مذهبي مي شود و در آراي تفسيري او تأثير مي گذارد. مفسّران اماميّه بر اساس مباني فکري و عقيدتي خود، اعتقاداتي دارند که در تفسير آنان مؤثر است، مانند حجّيّت قول، فعل و تقرير معصومين ( عليهم السلام ) که بر اساس آن، سنّت معصومين ( عليهم السلام ) و به ويژه روايات تفسيري امامان معصوم ( عليهم السلام ) را بهترين نوع تفسير مي دانند؛ هم چنان که مفسّران اهل سنّت نيز بر اساس مباني اعتقادي خود، معتقد به حجّيّت قول صحابه و تابعيان هستند، يا مفسّران معتزلي به خصوص بر اساس مباني فکري خويش، جايگاه خاصّي براي عقل قائل هستند؛ برخلاف اشاعره که براي عقل، نقش چنداني در تفسير قائل نيستند.

ادامه مطلب: انواع و اقسام مباني تفسير
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 17 بهمن 1393 بازدید: 236
پرینت

قدسي بودن قرآن (1)

نخستين مباني مفسّران، منزلت آسماني قرآن و قدسي بودن آن است. مقصود از قدسي بودن قرآن، آن است که قرآن از طرف خداست و بشر و ديگر مخلوقات، هيچ گونه دخالتي در ايجاد آن ندارند و حق است و باطلي در آن راه ندارد؛ قداست داشتن به معناي پاک و مطهر بودن نيز مي باشد، به گونه اي که نقدي در آن وارد نمي شود، برخلاف متون غير مقدس که نقد پذيرند.
اثبات قدسي بودن قرآن نزد مفسّران، بسيار مهم بوده و مي باشد. با اثبات اين مطلب، مفسّران در مقام تبيين و تفسير کلام الهي اند و مي خواهند از متن قرآن، مراد و مقصود متکلّم وحي، يعني خداوند را دريابند و آن را منبع معارف و شناخت دين اسلام، قرار دهند. بر مبناي همين اعتقاد است که مفسّران در فهم قرآن، تلاش فراوان مي کنند تا مقاصد و اهداف آن را دريابند و بر اساس آن بايدها و نبايدهاي زندگي اسلامي را تعيين کنند. قدسي بودن قرآن، ملازم الهي بودن الفاظ قرآن، سلامت نص و حکيمانه بودن آن است که براي تبيين آن، بررسي مطالب زير ضروري است:

ادامه مطلب: قدسي بودن قرآن (1)
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 17 بهمن 1393 بازدید: 224
پرینت

قدسي بودن قرآن (2)

نادرستي تجربه دروني و نفسي پيامبر
پيامبر (ص) نه تنها از وسوسه هاي شيطان در دريافت وحي، ايمن بوده، بلکه از تجربه هاي نفسي و دروني نيز به هنگام دريافت وحي مصون بوده است. وحي بر او به صورت مشهود و همراه با علم بوده است. اين در حالي است که در کلام برخي از دگرانديشان مانند اقبال لاهوري براي نخستين بار، وحي، متأثر از تجربه باطني دانسته شده که اين انديشه به نظر مي رسد وام گرفته از برخي عالمان مسيحي همانند شلاير ماخر در قرن نوزدهم ميلادي بود. او اعتقاد داشت که گوهر دين، نوعي تجربه ديني است و اعتقادات و اعمال ديني، تفاسير اين تجربه اند. (1)
در سخنان برخي از مستشرقين نيز آمده است که پيامبر (ص) متأثر از فرهنگ زمانه خود بوده و به دليل وجود برخي از مفاسد فکري در دوران جاهليّت، به دنبال راه حقيقت رفته و سرانجام، از درون خود، چنين معارفي را بيان کرده است. (2) ويل دورانت معتقد است که محمد همچون هر دعوت کننده ي پيروز، مناسب فرهنگ زمان خود سخن گفته و مي گويد:

ادامه مطلب: قدسي بودن قرآن (2)
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 17 بهمن 1393 بازدید: 192
پرینت

نص و قرائت واحد قرآن

رابطه تفسير و قرائت
در شمار مهم ترين مباني تفسيري، تفسير بر اساس نصّ الهي قرآن و قرائت صحيح آن است؛ زيرا هر مفسّري مي بايد بر اساس قرائتي که قرآن بر آن نازل شده آن را تفسير کند. در اين جهت، اين پرسش مطرح است که آيا الفاظ وحي در همه ي موارد قرائت واحدي دارد يا متن مُنزل، به چند شکل نازل شده و بنابراين هر يک از آنها مي تواند مبناي قرائت قرآن و تفسير آن واقع شود؟
براي پاسخ به پرسش ياد شده، لازم است به بررسي رابطه ي نزول قرآن و پيدايش قرائات، رابطه قرائات و سبعة احرف و قرائت صحيح و واحد قرآن بپردازيم. در اين خصوص، ديدگاه يکساني بين مفسران فريقين، وجود ندارد و مفسّران در خصوص قرائت يا قرائاتي که مي بايد بر اساس آن به معني شناسي، تفسير و دريافت مراد خداوند بپردازند، اختلاف نظر دارند.

نزول قرآن و پيدايش قرائات
قرائات قرآن که مقصود از آن صورت هاي خواندن کلام خداوند متعال است، (1) با چگونگي نزول قرآن ارتباط دارد. نزول قرآن با آوردن پيام وحي به دست جبرئيل در غار حرا با آيه ي شريفه ( اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّکَ الَّذِي خَلَقَ‌ ) (2) آغاز شد (3) و در طول 23 سال ادامه داشت. در طول اين مدت جبرئيل با احترام کامل بر حضرت رسول (صلي الله عليه و آله و سلم) وارد مي شد و آيات را بر آن حضرت مي خواند. (4) نزول قرآن به تدريج و در مناسبت هاي گوناگون بوده است؛ چنان که خداوند در قرآن مي فرمايد:

ادامه مطلب: نص و قرائت واحد قرآن
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 17 بهمن 1393 بازدید: 228
پرینت

 امکان و جواز تفسير

تفسير همان فهم و دريافت مرادهاي ظاهري و باطني الهي است؛ بدين جهت، چندين پرسش در اينجا قابل طرح است:
آيا فهم و تفسير ظاهر و باطن قرآن ممکن است؟ در صورت امکان، آيا فهم و تفسير به افراد خاصّي مانند معصومان (عليهم السلام) و راسخان درعلم يا معصومان (عليهم السلام ) و صحابه اختصاص دارد يا عموم افراد در صورت دارا بودن شرايط لازم مي توانند قرآن را تفسير کنند؟ در صورت امکان فهم و تفسير براي عموم مخاطبان، آيا چنين تفسيري جايز است يا منع شرعي دارد؟ در صورت ممنوع بودن تفسير، دلايل آن چيست؟ آيا چنين منعي عمومي است يا اختصاص به افراد خاصّي دارد؟ در صورت عدم وجود منع شرعي، آيا مراتب فهم آن براي همگان يکسان است يا افراد با توجه به مراتب علمي خود، در تفسير قرآن متفاوتند؟ آيا تفسير متعلّق به مراد خداوند و واقع نماست يا تنها حکايت از ظاهر قرآن دارد؟ در ادامه به پاسخ اين پرسش ها مي پردازيم.

ادامه مطلب: امکان و جواز تفسير
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 17 بهمن 1393 بازدید: 291
پرینت

قرآن كريم در چه زماني و توسط چه كسي جمع آوري شده است؟

سؤال كننده‌گان : فتاح مهري و سيد محسن نصرالهي
پاسخ :

در مورد جمع قرآن و اينکه در چه زماني جمع آوري شده و چه کسي به اين کار دستور داد در بين علما اختلاف بوده و چند نظر در مورد آن وجود دارد :

1-     در زمان رسول خدا صلي الله عليه وآله وسلم جمع آوري شده است .

2-     در زمان ابوبکر جمع آوري شده است.

3-     در زمان عمر بن خطاب جمع آوري شده است .

4-      شروع جمع آوري آن در زمان ابو بکر بوده و اتمام آن در زمان عمر بوده است .

5-     در زمان عثمان جمع آوري شده است .
عده اي  از متاخرين علما که قول اول را قبول کرده اند :

نظر درست همان نظر اول است که بيشتر علما نيز همان نظر را قبول کرده اند ؛ از ايشان مي توان علماي ذيل اشاره کرد :

1- آيت الله خويي رحمه الله ؛ که در اين زمينه و در رد سير اقوال بسيار تلاش کرده اند و آن ها را مخالف با کتاب و سنت و عقل مي دانند . تفسير البيان : ص 162

2- علامه رافعي ؛ كه مي گويد :

وللنبي ( صلى الله عليه وآله ) صحابة كانوا يكتبون القرآن إذا انزل ، إما بأمره أو من عند أنفسهم تاما وناقصا . وأما الذين جمعوا القرآن بتمامه بالاتفاق فهم خمسة .

ادامه مطلب: قرآن كريم در چه زماني و توسط چه كسي جمع آوري شده است؟
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: قرآن /قرآن و حديث
نمایش از 22 آذر 1392 بازدید: 265
پرینت

قرآن متن تاریخی یا فرا تاریخی

چکیده

موضوعی که در این مقاله مورد بررسی و تحقیق قرار گرفته است موضوعی است در حوزه‌ی مباحث کلامی البته با خاستگاه تفسیری؛ مقاله‌ی حاضر می‌کوشد تا بدین پرسش پاسخ دهد که آیا قرآن یک متن تاریخی و بشری است یا یک متن فرا تاریخی و الهی است.
قرآن آخرین متن مقدسی است که از سوی خدای متعال برای بشر فرستاده شده است؛ با توجه به نزول آن در زمان معینی و همچنین با نظر به تکوّن خارجی آن به لحاظ نزول تدریجی (بنابر نظر برخی)، آیا باید بر آن شد که این متن، یک متن بشری و تاریخی است که دارای تاریخ انقضا هست و لزوماً تاریخ مصرف آن به اتمام رسیده است؟ یا اینکه به لحاظ خاتمیت پیامبر اسلام (آورنده‌ی کتاب مقدس) و با نظر به ادله‌ی عقلی و نقلی جاودانگی قرآن و با توجه به چگونگی نظام معرفتی که در جهت پوشش دادن به تمام مسائل کمالی و استکمالی انسان هست باید قرآن را منبع معرفتی دانست که در همه حال پاسخ گوی تمام مسائل مهم در زندگی بشر است و مختص به زمان خاصی نیست

ادامه مطلب: قرآن متن تاریخی یا فرا تاریخی
 

بانک اطلاعات دارو - داروشناسی

آشنایی با انواع داروها

عوارض انواع داروها و....

 -----------

ورود

حاضرين در سايت

ما 303 مهمان و بدون عضو آنلاین داریم

برای حمایت از ما امتیاز دهید