نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 217
پرینت

تاریخ صدور حدیث

 تاریخ هرحادثه و پدیده، از چگونگی وقوع آن خبر می دهد، و به شناسنامه ای می مانَد كه آیندگان را از هویّت و چند وچون آن با خبر می سازد.
تاریخ، در نهان خود، اسراری بسیار از انسان ها، رفتارها، وقایع، مكتب ها ودانش ها دارد كه: هر كه بیشتر با آن آشنا گردد، از آن، بیشتر آموزد و اندوزد.
اگر گفته می شود: «همه چیز را باید در تاریخش مطالعه كرد و با تاریخش شناخت»، از آن روست كه تاریخ، آینه بی غبار است وآنچه در دل دارد، به خوبی می نمایاند.

ادامه مطلب: تاریخ صدور حدیث
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 226
پرینت

اقسام احادیث ضعیف (1)

 در این نوشتار به بررسی احادیثی می‌پردازیم كه از اقسامِ ضعیف هستند، به این معنا كه اصل اولیه اقتضا می‌كند، این روایت ضعیف باشد؛ ولی گاهی به جهت وجود دلیل و قرینه‌ای خاص، روایت معتبر شده‌ است؛ بلكه آن را صحیح شمرده‌اند؛ مثلاً از اقسام روایات ضعیف مرسله می‌باشد. همان طور كه سابق یادكردیم، ارسال به حدیث ضرر می‌رساند و باعث ضعف آن می‌شود؛ ولی پاره‌ای از مرسلات، معتبر و حجت است؛ مثل مرسلات مشایخ ثلاثه و اصحاب اجماع. قطع، نیز باعث ضعف روایت است؛ ولی گاهی بعضی از راویانِ ثقه یافت می‌شوند، كه فقها‌ گفته‌اند، قطعِ روایات به وسیله آن‌ها، ضرری ندارد. در مورد اضمار، نیز همین سخن را می‌توان گفت؛ پس اقسام آینده حدیث، این گونه نیست، كه تمام آن‌ها ضعیف باشند؛ بلی! اگر ثابت‌ شد. كه روایتی مدلس و یا موضوع است، صحت و اعتبار آن، معنایی ندارد.

ادامه مطلب: اقسام احادیث ضعیف (1)
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 240
پرینت

اقسام حدیث

قدمای امامیه، خبر را به صحیح و غیر آن تقسیم می كردند و برای صحیح نزد آنان شرایطی بوده است و اجمالا خبری را كه افراد مورد اطمینان و وثوق نقل كنند یا مقارن و معتضد به جهاتی باشد كه موجب وثوق گردد، صحیح می دانستند، ولی محدثین اهل سنت از دیر زمان، حدیث را به سه نوع اصلی منقسم می كردند: صحیح و حسن و ضعیف.
اصطلاح مزبور، با اضافه قسم چهارمی به نام موثق، از زمان سید بن طاووس[1] به نقل صاحب معالم در منتقی الجمان) یا علامه حلی [2]
(به نقل شیخ بهایی در مشرق الشمسین) بین امامیه نیز معمول گردید.
شهید ثانی و شیخ بهایی قسم پنجمی بر این اقسام افزوده اند و آن حدیث قوی است.

ادامه مطلب: اقسام حدیث
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 208
پرینت

اقسام احادیث ضعیف (3)

علّامه صدر در نهایه الدرایه از قول «ابن ابی جمهور احسائی» در رساله كاشفه الحال عن أمر الاستدلال نقل می‌كند كه: «المقطوع ما كان بعض رواته مجهولاً أو كان غیر معلوم الاتصال بالمعصوم ـ علیه السلام ـ». مقطوع در اصطلاح فقیهان بیشتر به همین بخش اخیرِ تعریف اطلاق می‌شود و بخش اول را مرسله می‌گویند.[1]
ولی در تعریف عامه چنین آمده:‌«المروی عن التابعین قولاً لهم أو فعلاً»؛[2] (آنچه از تابعین روایت شده باشد؛ گفتار باشد یا كردار.)والد شیخ بهایی فرموده است: قطع در اسناد، گاهی بآسانی معلوم می‌شود؛ مثل این كه انسان بداند راوی، مروی عنه را ملاقات نكرده است. گاهی این قطع خفی است و درك آن، بر انسان آگاه از علم رجال و مراتب رجال، مقدور است.[3]

ادامه مطلب: اقسام احادیث ضعیف (3)
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 207
پرینت

تدوین علم درایه الحدیث

تدوین علم درایه در بین علمای شیعه و اهل سنت، به شرح زیر است:
الف) اهل سنّت
اولین مدوِّن علم درایه ـ به تصریح حافظ شهاب ‌الدین احمد بن حجر عسقلانی[1] (852 ه‍ .ق.) و استاد فرید وجدی[2] (1373 ه‍ .ق.)ـ قاضی ابومحمد رامهرمزی (360 ه‍ .ق.) نگارنده كتاب المحدث الفاصل بین الراوی و الواعی است.
انتشار این كتاب، دیدگاه آن دسته از دانشمندانی را كه حاكم ابو عبدالله محمد بن عبدالله نیشابوری (405 ه‍ .ق.) را اولین مؤلف در این علم پنداشته‌اند، ردّ می‌كند.
حاجی خلیفه (1017-1067 ه‍ .ق.) به این مطلب اخیر تصریح كرده[3]؛ و به عبدالرحمن محمد بن خلدون[4] (734- 780 ه‍ .ق.) نیز نسبت داده شده است ـ كه این نسبت درست نیست.

ادامه مطلب: تدوین علم درایه الحدیث
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 142
پرینت

تعارض اخبار و اختلاف روایات

یكی از شاخه های فقه الحدیث، شناخت تعارض اخبار و اختلاف روایات است. بسیاری از آرای گوناگون، ریشه در اختلاف احادیث دارد. دانستن اسباب اختلاف و راه علاج آن، در وحدت آرا و نزدیك شدن به صواب و حقیقت، بسی مؤثر است و پیشینیان، تبحّر در آن را نشانه رسیدن به مرتبت اجتهاد و جواز نشستن بر مسند فتوا می دانستند. شاطبی گفته است: من لم یعرف مواضع الإختلاف لم یبلغ درجه الإجتهاد؛[1] آنكه ریشه های اختلاف را نداند، به مرتبه اجتهاد نرسیده است. و نیز گفته اند:

ادامه مطلب: تعارض اخبار و اختلاف روایات
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 129
پرینت

خبر متواتر تواتر در لغت و اصطلاح

طبرسی در مجمع‌البیان از قول ابوعلی فارسی نوشته است: «متواتر این است كه خبری به دنبال خبر دیگر بیاید و همین‌طور كتابی به دنبال كتابی دیگر و بین آن‌ها فاصله زیادی نباشد.»[1]
علمای اصول نیز از معنای تواتر بحث كرده‌اند.
علّامه سید محمد مجاهد (متوفای1242 ه‍ .ق.) در مقاتیح الاصول نوشته است: به گفته علامه حلّی در نهایه‌الاصول، تواتر در لغت به معنای آمدن یكی پس از دیگری با فاصله است؛ چنان كه خداوند متعال فرمود: «ثم ارسلنا رسلنا تترا ...»[2]؛ یعنی رسولی پس از رسولی فرستادیم، كه بین آن‌ها فاصله بوده است.

ادامه مطلب: خبر متواتر تواتر در لغت و اصطلاح
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 206
پرینت

خبر واحد »

شارح الوجیزه می‌گوید:
«... و أما غیر امامیین من أحد الفرق المخالفه لنا و إن كان من الشیعه كلاّ أو بعضاً مع تعدیل الكل من اصحابنا فموثق،[1]
روایتی كه در طریق آن، غیر امامی‌ها، از یكی از فرقه‌های مخالف شیعه اثنا عشریه باشند، موثق است؛ اگر چه همه یا بعضی از آنان شیعه باشند؛ در حالی كه تمام اصحاب تعدیل شده باشند.»
- نمونه‌ای از حدیث موثق
احادیثی كه در سلسله سند آن، سكّونی واقع شده، موثقند؛ زیرا او عامی موثق است. این احادیث، نزد بعضی معتبر، و نزد بعضی دیگر غیر معتبر است. اردبیلی حكم به ضعف سكّونی كرده است.[2] در جای دیگر فرموده: سكونی و نوفلی هر دو ضعیف‌اند. وی، درباره نوفلی می‌نویسد: نوفلی در آخر عمر غلوّ كرد، و سكونی عامی است.[3]
محقق در معتبر[4] و نكت النهایه[5] و شهید ثانی در الروضه[6] به این مطلب اشاره كرده‌اند.

ادامه مطلب: خبر واحد »
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 117
پرینت

جعل حدیث و انگیزه‎های آن

باید دانست كه كلیه احادیث منقوله، به صحت نپیوسته و روی دلایل و شواهدی در میراث نبوت و ولایت دست جعل برده شده است.
سید مرتضی می فرماید[1]: «همانا احادیثی كه در كتب شیعه و سایر مذاهب اسلامی نقل شده، متضمن انواع اشتباهات و اموری است كه بطلان آن یقینی است؛ مانند امور محال و چیزهایی كه دلیل قطعی بر فساد آن داریم؛ چون جبر و رؤیت ذات باری تعالی و قول به وجود صفات قدیمه برای خداوند و امثال آن از مطالبی كه ما را ناچار به نقد احادیث می نماید.»
محقق (در مقدمه ی كتاب معتبر) می فرماید: قال علی - علیه السلام - قد كذب علی رسول الله علی عهده حتی قام خطیباًًًًً فقال ایها الناس قد كثرت الكذابه فمن كذب علی متعمداً فلیتبوء مقعده من النار[2].

ادامه مطلب: جعل حدیث و انگیزه‎های آن
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 143
پرینت

جعل حدیث و انگیزه‎های آن (2)

 سیوطی احادیث مذكور فوق را به انضمام تعداد كثیری، در آغاز كتاب تاریخ الخلفاء نقل می كند و عجب این است كه این دانشمند، خود كتابی در احادیث موضوعه نوشته و مردم را از نقل احادیث موضوعه بر حذر می دارد و نیز در سند پاره ای از همین احادیث، افرادی را نام می برد كه به وضع و جعل حدیث معروف اند ولی باز هم تیمّناً (!) همین احادیث موضوعه را یاد می كند.

و: تماس نزدیك و مستقیم عده ای از زنادقه با اسلام و تلبس به زیّ و لباس مسلمین و در نتیجه ی جعل و دسّ احادیث، برای بی پایه نشان دادن مبانی و احكام اسلام چنانكه ابن ابی العوجاء (وی دایی معن بن زائده شیبانی، امیر معروف است كه محمّد بن سلیمان بن علی، امیر مدینه وی را گردن زد) هنگام كشتن، اقرار كرد كه چهار هزار حدیث، جعل و در میان اخبار پنهان ساخته است[1].

ادامه مطلب: جعل حدیث و انگیزه‎های آن (2)
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 128
پرینت

جعل حدیث و انگیزه‎های آن (3)

از همه بدتر حس خوش بینی عامه نسبت به صحابه و تابعین (كه ناقلین اولیه احادیث به شمار می رفتند) بود؛ زیرا اكثریت، قایل به عدالت كلیه یاران پیغمبر و وثاقت آنان بودند[1] و تنها همین قسمت كافی بود كه جمعی از مدونین علم الحدیث را كه از همه احزاب بركنار و كاملاً در صدد تنقیح و تهذیب اخبار از مجعولات بودند، باز به مقصد و مقصود خود كه نقل تنها احادیث صادره از ناحیه پیغمبر صلی الله علیه و آله و سلم بود، نایل نسازد. بلكه همین ضبط و نقل اساتید فن (كه در عین حال دچار چنین اشتباهی بودند)، امر را بر آیندگان دشوارتر می ساخت؛ زیرا به اعتماد تخصص صاحبان صحاح، زحمت بحث و فحص در احادیث مزبور را بر خود لازم ندانسته و صحت منقولات را مفروغ عنه می شمردند.

ادامه مطلب: جعل حدیث و انگیزه‎های آن (3)
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 141
پرینت

تقسیم حدیث از نظر تعداد (1)

راویان احادیثی كه از پیشوایان معصوم ـ علیهم السّلام ـ در كتاب‌های روایی موجود است، از نظر بررسی تعداد راویان سند هر یك از آن‌ها در طبقات حدیثی، به دو گروه: متواتر و واحد، تقسیم می‌شوند و هر یك نیز دارای اقسامی هستند؛ نخست حدیث و خبر متواتر و اقسام آن، مورد بررسی و تحلیل واقع می‌گردد و سپس به بررسی خبر واحد و جایگاه آن پرداخته می‌شود:
1. خبر متواتر
كلمه متواتر در لغت از ریشه «وتر» به معنی پی در پی و پیوسته، یا یكی پس از دیگری است؛ راغب می‌گوید: التواتر تتابع الشیء وتراً ... ثمّ ارسلنا تتری، ای متواترین.[1] و در اصطلاح: خبر جماعتی است كه سلسله راویان آن تا به معصوم ـ علیه السّلام ـ در هر طبقه به تعدادی باشد كه امكان توافق عمدی آن‌ها بر نسبت دادن دروغ به معصوم ـ علیه السّلام ـ به طور عادی محال باشد و خبر آن‌ها موجب علم و یقین گردد.

ادامه مطلب: تقسیم حدیث از نظر تعداد (1)
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 122
پرینت

تقسیم حدیث از نظر تعداد راویان (2)

 .. او غیره من الامامیه، ككتاب حفص بن غیاث ... .[1]
شیخ طوسی نیز، قراین دالّ بر حجیّت خبر واحد را موارد دیگری نیز دانسته و آن‌ها را چنین بیان می‌كند:
القرائن التی تدّل علی صحّه متضمّن الاخبار التی توجب العلم، أربع اشیاء:
1. ان تكون موافقه لادلّه العقل و ما اقتضاه ... 2. ان تكون الخیر مطابقاً لنص الكتاب، امّا خصوصه او عمومه او دلیله او فحواه ... 3. انن تكون الخبر موافقاً لسنّه المقطوع بها من جهه التواتر فانّ ما یتضمّنه الخبر الواحد اذا وافقه، مقطوع علی صحّته ایضاً و جواز العمل به ... 4. ان یكون موافقاً لما أجمعت الفرقه المحقه علیه ...[2]
اخبار و احادیث، مصادر روایی شیعه، گر چه اغلب، خبر واحد است، امّا غالب روایاتِ كتاب الكافی، كتاب من لا یحضره الفقیه، تهذیب الاحكام، الاستبصار فیما اختلف من الاخبار، به جهت دارا بودن قراین مذكور، نزد اكثر محدّثان، حجّت هستند، گر چه ممكن است از نظر سند ضعیف باشند.

ادامه مطلب: تقسیم حدیث از نظر تعداد راویان (2)
 
نوشته شده توسط سيداحمدخزايي دسته: درايه (مصطلح الحديث)
نمایش از 25 شهریور 1392 بازدید: 203
پرینت

تقطیع حدیث

 پاره ای از احادیث فقط در یك موضوع وارد شده و شامل یك حكم است، ولی برخی از روایات، شامل احكام مختلف و یا حاوی موضوعات متنوعی است.
نسبت به نقل قسمتی از یك روایت- كه اصطلاحا تقطیع حدیث نامیده می شود- بین علماء اختلاف نظر است. جمعی كه نقل مفاد حدیث (یعنی نقل به معنی) را جایز نمی دانند، از تقطیع روایت نیز منع كرده اند و بعضی هم كه نقل به معنی را جایز می دانند، فقط در موردی كه تمام روایت را قبلا نقل نموده، تقطیع را جایز دانسته اند.
خطیب بغدادی فرماید: [1] اگر متنی شامل دو حكم باشد، به منزله احادیث منفصل بوده و جایز است جدا جدا نقل كرد و عده ای از ائمه چنین می كردند.

ادامه مطلب: تقطیع حدیث
 

صفحه1 از2

<< شروع < قبلی 1 2 بعدی > پایان >>

بانک اطلاعات دارو - داروشناسی

آشنایی با انواع داروها

عوارض انواع داروها و....

 -----------

ورود

حاضرين در سايت

ما 691 مهمان و بدون عضو آنلاین داریم

برای حمایت از ما امتیاز دهید